Wat als goed voor uw ogen zorgen al begint lang vóór de eerste tekenen van veroudering?
Knijpt u uw ogen samen om een sms te lezen? Houdt u uw telefoon ongemerkt steeds dichter bij uw gezicht? Zulke kleine gewoontes schrijven we vaak toe aan vermoeidheid of het ouder worden – iets waar we ons “later wel mee bezighouden”. Toch ontwikkelt leeftijdsgebonden maculadegeneratie (LMD) zich jarenlang in alle stilte, ruim voor de eerste symptomen zich aandienen.
In België is LMD vandaag de belangrijkste oorzaak van slechtziendheid bij mensen vanaf 50 jaar (1). Volgens de Brailleliga treft de aandoening momenteel ongeveer 8% van de Belgische bevolking, goed voor meer dan 900.000 mensen. Door de vergrijzing zal dit aantal de komende jaren naar verwachting verder toenemen.
Het goede nieuws?LMD behoort tot de weinige oogaandoeningen waarvoor de preventieverol van voedingwetenschappelijk goed is onderbouwd. Regelmatige controles bij uw oogarts blijven uw eerste prioriteit, maar uw voedingspatroon, uw dagelijkse gewoonten en bepaalde gerichte natuurlijke stoffen kunnen daadwerkelijk het verschil maken, zeker wanneer u er tijdig mee begint.
(1) volgens dr. Jessica Crommen, oogarts aan het CHU van Luik, in LIGUE BRAILLE, “Plus de 50 ans ? Dépistez la DMLA”, URL : https://www.braille.be/fr/magazine/plus-de-50-ans-depistez-la-dmla.
In het centrum van uw netvlies bevindt zich de macula: een bijzonder klein gebied, maar met een uiterst belangrijke functie. Het is dankzij de macula dat u een tekst kunt lezen, een gezicht kunt herkennen of de fijne details van een schilderij kunt onderscheiden.
Na verloop van tijd kunnen zich in dit gebied cellulaire afvalstoffen opstapelen in de vorm van kleine geelachtige afzettingen, de zogenaamde “drusen“. Bij sommige mensen blijft dit stabiel; terwijl het bij anderen evolueert naar een van de twee vormen van de aandoening:
De signalen om in de gaten te houden: rechte lijnen die plots golvend lijken, een wazige vlek in het centrum van uw gezichtsveld, lezen dat moeizamer wordt.
Een eenvoudige test laat u toe ze thuis in enkele seconden op te sporen: het Amsler-rooster (een raster waarop u met één oog tegelijk focust om na te gaan of de lijnen recht blijven). Merkt u plots een verandering op, stel de consultatie dan niet uit; dat is een belangrijk waarschuwingssignaal om zo snel mogelijk een oogarts te raadplegen.
Belangrijk om te weten: LMD tast nooit het perifere gezichtsvermogen aan. U kunt zich blijven verplaatsen en oriënteren; het is vooral het scherpe, centrale zicht dat als eerste achteruitgaat.
De voorbije jaren is oogvermoeidheid niet meer uitsluitend een kwestie van hogere leeftijd. Tussen telewerken, schermgebruik en een bijna voortdurende blootstelling aan kunstlicht worden onze ogen als nooit tevoren belast. Hoewel het exacte verband tussen blauw licht en LMD nog wetenschappelijk wordt onderzocht, één ding staat vast bij oogartsen: de gewoonten die de macula op lange termijn beschermen, worden tientallen jaren vóór de eerste symptomen opgebouwd. Met andere woorden: preventie op uw veertigste is minstens even belangrijk als een goede opvolging op uw zeventigste.
In tegenstelling tot heel wat onderwerpen in de natuurlijke gezondheid waar de wetenschappelijke evidentie soms nog beperkt is, is LMD een van de zeldzame terreinen waarvoor de wetenschap voldoende terugblik heeft. Sinds de jaren negentig hebben de grote Amerikaanse AREDS-studies een solide basis gelegd, sindsdien bevestigd door Cochrane, de wereldreferentie op het vlak van wetenschappelijk bewijs.
Hun conclusie: een suppletie met antioxidanten helpt de evolutie naar de gevorderde stadia van LMD af te remmen, in het bijzonder bij mensen die zich al in een intermediair stadium bevinden.
Dagelijkse gewoonten die het verschil maken
(2) De 20-20-20-regel werd bedacht door Jeffrey Anshel, een Amerikaanse oogarts, in de jaren negentig, en vond wetenschappelijke validatie dankzij een studie van de Universiteit van Aston (Verenigd Koninkrijk).
Elke dag worden uw ogen blootgesteld aan iets wat u niet kunt zien: oxidatieve stress.
UV-straling van de zon, blauw licht van schermen, luchtvervuiling, opgebouwde vermoeidheid… dit alles zorgt voor de vorming van vrije radicalen, instabiele moleculen die de oogweefsels geleidelijk beschadigen.
In de wetenschappelijke literatuur komen drie voedingsstoffen steeds opnieuw naar voren als waardevolle ondersteuning om dit proces tegen te gaan:
🫐 De bosbes
Bosbessen zijn rijk aan anthocyanen, natuurlijke plantenstoffen die het netvlies helpen beschermen en het zicht bij weinig licht ondersteunen.
Deze natuurlijke pigmenten activeren een sleutelregulator van de antioxidatieve afweer van uw oogcellen en helpen zo de opstapeling van vrije radicalen in de loop van de tijd te beperken.
🍊 Vitamin C
Vitamine C is in hoge concentraties aanwezig in de ooglens en het netvlies, twee structuren die bijzonder gevoelig zijn voor oxidatieve schade. Ze draagt bij aan het vertragen van de veroudering van de oogweefsels.
Kleine tip: kiwi’s, rode paprika’s en zwarte bessen bevatten zelfs meer vitamine C dan sinaasappelen.
⚡ Zink
Zink is een mineraal dat vaak onderschat wordt, terwijl het een essentiële rol speelt voor het gezichtsvermogen: het transporteert vitamine A naar het netvlies, waar het dient voor de aanmaak van een beschermend pigment dat onmisbaar is voor een goed zicht.
Deze drie bondgenoten vullen uiteraard andere goed onderbouwde voedingsstoffen aan, zoals omega-3 EPA en DHA, luteïne, zeaxanthine of saffraan. Toch vormen bosbes, vitamine C en zink het basistrio dat u niet uit het oog mag verliezen.
Uw ogen werken elke dag onvermoeibaar voor u, vaak zonder dat u erbij stilstaat… Tot ze uw aandacht vragen. LMD is geen noodlot waar u zich zomaar bij hoeft neer te leggen, noch een onderwerp dat u kunt uitstellen: een regelmatige controle door uw oogarts blijft de beste manier om de aandoening vroegtijdig op te sporen, maar tussen twee controles door kunnenuw voeding, uw dagelijkse gewoonten en gerichte voedingsondersteuning een wezenlijk verschil maken.
U hebt niet alles in de hand. Maar u kunt uw lichaam – en uw ogen – wel geven wat ze nodig hebben. En dat is al heel veel.
Zorg goed voor uw ogen, op een natuurlijke manier en op uw eigen tempo.
MACULA
Ze combineert bosbes en zink met andere wetenschappelijk goed onderbouwde werkzame stoffen zoals luteïne en zeaxanthine (afkomstig uit afrikaantje), de enige twee carotenoïden die rechtstreeks in het menselijke oog voorkomen. Daarnaast bevat de formule astaxanthine, één van de krachtigste antioxidanten in de natuur, aangevuld met vitamine E, trans-resveratrol en quercetine, voor een volledig antioxidatief schild.
Natuurlijke begeleiding ondersteunt en optimaliseert uw gezondheid, maar vervangt in geen geval
regelmatige medische onderzoeken noch de bloeddrukverlagende behandelingen die uw arts of cardioloog heeft voorgeschreven.
Raadpleeg bij klachten een zorgverlener.
